Hakan Kaplan 
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, eşel mobil sisteminin benzin ve motorin fiyatları üzerindeki etkisini canlı yayında değerlendirerek dikkat çekici açıklamalarda bulundu. Şimşek, bu sistemin olmaması durumunda motorin fiyatlarının 103 TL, benzin fiyatlarının ise 78 TL olabileceğini belirtti.
Son günlerde Orta Doğu’daki jeopolitik gerilimlerin enerji arzında büyük dalgalanmalara yol açtığına dikkat çeken Bakan Şimşek, Hürmüz Boğazı gibi stratejik geçiş noktalarının etkilenmesinin petrol ve doğalgaz fiyatlarını artışa zorladığını vurguladı. Bu durumun sadece Türkiye’yi değil, dünya genelinde de ciddi maliyet baskıları oluşturduğunu ifade etti.
Bakan, mevcut durumu “İkinci Dünya Savaşı sonrası en büyük enerji şoklarından biri” olarak tanımlarken, bu süreçlerin küresel büyüme üzerinde aşağı yönlü ve enflasyon üzerinde yukarı yönlü baskılara yol açtığını belirtti.
Eşel mobil sistemi, akaryakıt fiyatlarındaki artışları doğrudan pompa fiyatlarına yansıtmayan bir mekanizma olarak işliyor. Uluslararası petrol fiyatları veya döviz kuru artışlarından kaynaklanan maliyet farkları, Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) aracılığıyla dengeleniyor. Bu sayede devlet, vergi gelirinden feragat ederek fiyat artışını tüketiciye yansıtmıyor ve böylece pompa fiyatları sabit kalıyor veya sınırlı bir artışla karşılaşılıyor.
Bakan Şimşek, uygulanan ekonomik program ve alınan tedbirler sayesinde Türkiye’nin dış şoklara karşı daha dayanıklı hale geldiğini vurguladı. Akaryakıt fiyatlarındaki yükselişin tamamen önlenemese de önemli ölçüde sınırlandığını, eşel mobil sisteminin bu süreçte kritik bir rol oynadığını belirtti. Ayrıca Türkiye’nin petrol ithalatçısı olmasına rağmen, zamanında alınan önlemlerle fiyat geçişkenliğinin kontrol altına alındığını dile getirdi.
Ancak, enerji piyasalarındaki belirsizliklerin henüz sona ermediğine de dikkat çeken Bakan, ateşkes ortamının bozulması veya arz zincirinde devam eden sorunların petrol ve doğalgaz fiyatlarında yeniden artışa sebep olabileceğini aktardı. Bu tür bir durumun gerçekleşmesi halinde küresel büyüme hızının düşmesi ve enflasyonun artması gibi risklerin tekrar gündeme gelebileceği öngörülüyor.
Özetle, güncel akaryakıt fiyatlarının arkasında yalnızca piyasa dinamiklerinin değil, aynı zamanda devletin müdahalelerinin de önemli bir rol oynadığı görülüyor. Eşel mobil sistemi, özellikle yüksek enflasyon dönemlerinde tüketiciyi koruyan etkili araçlardan biri olarak öne çıkıyor.
